Leiders opgelet: is jouw vat vol persoonlijke verhalen wel gevuld?

Een paar weken geleden was ik op de alumni bijeenkomst van een opleiding die ik onlangs afrondde. Ik ontmoette Matthieu. Hij stelde me direct De Onvermijdelijke Vraag: “En, wat doe jij nu voor werk?”  Ik antwoordde: “Ik help leiders betere verhalen te vertellen.” Verder hoefde ik niets meer zeggen, want hij begon onmiddellijk te praten over zijn eigen werk als ondernemer. Dat hij het lastig vond om aan zijn klanten uit te leggen hoe zijn werk het verschil voor hen kan maken. Hij biechtte op dat zelfs zijn eigen familie eigenlijk niet wist wat hij nu precies deed. Dat hij zo graag eens een keer dat verhaal helder wilde krijgen. Maar dat hij geen idee had hoe. Een beter verhaal, ja, dat had hij nodig. Ik had duidelijk een gevoelige snaar geraakt bij Matthieu.

Verhalen zorgen voor succes

Of je nu een ondernemer bent of in een bedrijf van een ander werkt, of je twee of tweeduizend mensen aanstuurt, of je verkoopmedewerker of global account director bent, het vertellen van verhalen helpt je om vertrouwen te wekken, om anderen te beïnvloeden en dus om succesvol te zijn. Storytelling kan overal gebruikt worden: in presentaties, sales pitches, team meetings, of coach gesprekken. Maar ook op je website, in e-mails en natuurlijk op social media.

Essentiële leiderschapsvaardigheid

Storytelling wordt steeds meer genoemd als essentiële leiderschapsvaardigheid van deze eeuw.  Hoewel er sinds de eerste boeken over storytelling in business van Annette Simmons en Steve Denning, zo’n 14 jaar geleden, al veel ten goede is veranderd, zijn er ook nog veel bedrijven onwetend over de kracht van verhalen. Of is het misschien angst?

Stories that strike a chord

jkIn 2006 schreef John Kotter, de bekende goeroe op het gebied van verandermanagement  het volgende:

“Over the years I have become convinced that we learn best — and change —  from hearing stories that strike a chord within us …. As I look around me today, I see that too few business leaders grasp the idea that stories can have a profound effect on people …. Those in leadership positions who fail to grasp or use the power of stories risk failure for their companies and for themselves.”

Bittere noodzaak

Deze uitspraak geldt nog steeds. Storytelling is geen marketingspeeltje, geen communicatie-hype. Storytelling is bittere noodzaak voor leiders om mensen met je te kunnen verbinden. Zonder die verbinding zullen veel bedrijven en leiders het op de lange termijn niet redden.

Als ik met  nietsvermoedende mensen in gesprek ga over de kracht van verhalen in bedrijven, gaan mijn ogen stralen. Want ik geloof in die kracht. Veel mensen willen er daarna mee aan de slag.  Toch blijkt het soms lastig om het in de praktijk te gaan doen. Een veelgehoorde vraag is bijvoorbeeld: kun je ook gaan storytellen zonder dat er een Corporate Story of organisatieverhaal is?

Ja, dat kan! Je kunt (en alsjeblieft, doe dat!) alledaagse verhalen uit je persoonlijke leven (werk en privé) inzetten om je ideeën kracht bij te zetten en om duidelijk te maken wat je bedoelt.

Werkverhalen

OLYMPUS DIGITAL CAMERAWerkverhalen gaan over dingen die in de context van je werk zijn gebeurd, iets dat je zelf hebt meegemaakt of een verhaal dat je over iemand anders hebt gehoord. Maar het kan ook over een klant of over een project waaraan je hebt gewerkt gaan. Met werkverhalen moet je wel je best doen om weg te blijven van de feiten en de cijfers en een emotionele snaar te raken. Want juist die emotie, het gevoel, maakt dat verhalen werken. De aller makkelijkste manier van goede werkverhalen vinden is trouwens door ze op te halen bij een klant of een medewerker. Stel de vraag: wat is het allermooiste of het allerergste wat je hier ooit heb meegemaakt, en voilà, je hebt al een verhaal.

Persoonlijke verhalen

Persoonlijke verhalen kun je ook uit je eigen alledaagse privéleven halen. Vervolgens link je zo’n persoonlijk verhaal naar de werkboodschap die je wilt meegeven. Voor veel mensen wordt het hier tricky, want o jee, je moet iets over jezelf vertellen. Maar hee, hoe verfrissend vind je het zelf om een persoonlijk en relevant verhaal te horen in een bedrijfsomgeving?!

Persoonlijke verhalen kunnen gaan over alles wat je hebt meegemaakt. Letterlijk huis- tuin- en keukenverhalen. Over je ervaring toen je naar een bepaalde film keek, over een grillig verbouwingsproject , of over wat je meemaakte langs het sportveld van je kind. Verhalen over je kinderen werken meestal goed omdat je daarmee als leider je menselijke kant kunt laten zien en omdat veel mensen het zullen herkennen.

Herkenning van je verhaal

Dat laatste, herkenning en aansluiting bij de belevingswereld van je publiek, is erg belangrijk. Om de juiste persoonlijke ervaring te kunnen koppelen aan een werkboodschap die je mensen wilt mee geven, moet je je publiek goed kennen. Ik heb een mooi verhaal over hoe blij mijn puberende zoon laatst was toen ik hem had gecoached in hoe hij zelf de verantwoordelijkheid kon nemen over zijn huiswerkplanning. En zo van mijn gezeur af was. Maar dat verhaal zal het niet zo goed doen als ik een afdeling met eind-twintigers een boodschap wil meegeven over het nemen van eigen verantwoordelijkheid. Ze zullen me hoogstens een oud wijf vinden. Maar een verhaal over mijn allereerste baan, de fouten die ik daar heb gemaakt en wat ik toen heb geleerd, zal bij hen wel de juiste snaar kunnen raken. Ze zullen mijn boodschap veel beter onthouden dan zonder dat persoonlijke verhaal.

Vat vol verhalen

Vaak hoor ik mensen zeggen dat zij geen interessante verhalen hebben. Dat blijkt bij nader inzien toch echt niet zo. Het leven zit immers vol met verhalen! Maar je moet ze wel onthouden. Het is de kunst om die verhalen te gaan verzamelen, te onthouden en te herkennen met welk doel je ze in je werk kunt inzetten. Zet de verhalen voor mijn part in een Excelsheet met een titel. Iedereen kan zo zijn eigen vat met verhalen vullen om er daarna weer uit te kunnen tappen.

Geschreven door Elsemiek Meijs voor storytellingmatters.nl blog

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *